Ιουλιανές μνήμες από την Ελληνική αρχαιότητα μέχρι τα νεώτερα χρόνια
Στην αρχαία Αθήνα κάθε τέσσερα χρόνια ετελούντο κατά τον Ιούλιο (Εκατομβαιών = Ιούλιος – Αύγουστος) τα Μεγάλα Παναθήναια.
Τα Παναθήναια ήταν η μεγαλύτερη και λαμπρότερη εορτή της Αθήνας και ετελούντο προς τιμήν της Παλλάδος Αθηνάς.
Οι Πεισιστρατίδες ελάμπρυναν την εορτή προσθέτοντας μουσικούς αγώνες, ο δε Περικλής εδημιούργησε όλα εκείνα τα γλυπτά καλλιτεχνήματα πού έστω και «κουτσουρεμένα» θαυμάζουμε μέχρι σήμερα (Παρθενών, σηκός με την πομπή των Παναθηναίων κλπ) και κατασκεύασε ωδείο
Τα Παναθήναια περιελάμβαναν: 1) Την θρησκευτική τελετή, πού την αποτελούσαν η πομπή – λιτανεία (μεταφορά και εναπόθεση τού καινούργιου πέπλου της Αθηνάς στον αρχαίο ναό) και η θυσία.
2) Οι αγώνες, πού διακρίνονταν σε γυμνικούς, ιππικούς και μουσικούς (υπήρχαν και δευτερεύοντες αγώνες, π.χ. λαμπαδηδρομία, πυρρίχη, ευανδρία, άμιλλα νέων κ.λπ.).
Τον Ιούλιο του 480 μ.Χ. έγινε ή περίφημη μάχη των Θερμοπυλών, πού μολονότι τελικώς απέληξε σε ήττα των ολίγων ελληνικών δυνάμεων, δεν παύει να αποτελεί εξόχως ηρωϊκόν γεγονός πού περιποιεί τιμήν στους Έλληνες:
Ανήκει στις ήττες εκείνες που υπήρξαν ή απαρχή μελλοντικών θριάμβων.
Κατά τα βυζαντινά χρόνια, συγκεκριμένως δε κατά τα τέλη του Ιουλίου τού 626 μ.Χ. άρχισε η πολιορκία τής Κων/λεως από τους Άβάρους, ενώ ο αυτοκράτορας Ηράκλειος απουσίαζε με το μεγαλύτερο μέρος του στρατού του.
Παρ’ όλα αυτά οι αμυνόμενοι προσευχόμενοι συνεχώς στην Θεοτόκο, με τις λίγες στρατιωτικές αλλά και ναυτικές δυνάμεις των, υπό την εμπνευσμένη ηγεσία του μαγίστρου Βώνου και του Πατριάρχου Σεργίου, απέκρουσαν τους επιτιθεμένους πού υπέστησαν πανωλεθρία.
Καρπός της νίκης εκείνης υπήρξεν ο «Ακάθιστος Ύμνος».
Κατά τα τέλη του Ιουλίου του 1014 μ.Χ. στην περιοχή Κλειδί ο στρατηγός του Βασιλείου Βουλγαροκτόνου. Νικηφόρος Ξιφίας, προσέβαλε μετά από έναν ελιγμό τους εκεί οχυρωμένους Βουλγάρους και σχεδόν τους εξολόθρευσε.
Τον Ιούλιο του 1261 π.Χ. έγινε η ανακατάληψη της Κων/λεως από τις στρατιωτικές δυνάμεις της Αυτοκρατορίας τής Νικαίας (αυτοκράτωρ Μιχαήλ Παλαιολόγος) υπό την ηγεσία του στρατηγού Αλεξίου Στρατηγοπούλου.
Κατά την διάρκεια της Τουρκοκρατίας και παρά το ότι κατά τον ποιητή, «όλα τα έσκιαζε η φοβέρα και τα πλάκωνε η σκλαβιά», υπήρξαν στιγμές πού οι Έλληνες φάνηκαν αντάξιοι των προγόνων των.
Τοιουτοτρόπως, κατά τον Ιούλιο του 1645. οι κάτοικοι των Χανίων απέκρουσαν ηρωικώς τις επιθέσεις των Τούρκων, δώσαντες στους πολιορκητές απάντηση αντάξια του «Μολών λαβέ».
Στο μήνυμα του πασά «…Α θέλετε με το καλό για να παραδοθήτε, να παύσουν οι πόλεμοι μας και σεις μηδέ χαθείτε…» (αναφέρει ό Τζάνε Μπουνιαλής), οι Χανιώτες με επικεφαλής τις οικογένειες Καλλέργη, Πολάνη, Κόκο, Μάγκανο, Μανωλέση, Κάλπο Μπολάνη, Περμαρή, Μπαρόζα, Πιτσαμάνη, Τζαγκαρόλι, Βιτζαμάνη (αναφέρει ο Κ. Σάθας) απάντησαν «… Ημείς καλύτερα ‘χομεν όλοι μας να χαθούμεν, παρά να τήνε δώσωμεν και να παραδοθούμεν…».
Παρόμοιες στιγμές αφάνταστου ηρωισμού ξετυλίχτηκαν και κατά τον Ιούλιο του 1648 κατά την πολιορκία του Χάνδακα, όπου στην απόκρουση των Τούρκων συμμετείχαν και οι γυναίκες.
“Γυναίκες ήτον συντροφιαίς μέσα και πολεμούσαν, κι’ όταν οι Τούρκοι ήρχονταν εκείνες επετούσαν, πέτρες απάνω των Τούρκων με προθυμιάν μεγάλη, και των ανδρών εδίδασι βοήθειαν τόσην άλλην..”
Κατά τον Ιούλιο του 1792, ο Λάμπρος Κατσώνης και ο Γεώργιος Ανδρίτσος (Ανδρούτσος) απέκρουσαν επιτυχώς τους Τουρκογάλλους. όταν εκείνοι επεχείρησαν απόβαση στο Ταίναρο, αργότερα δε κατέσφαξαν 4000 Τούρκους πού είχαν αποβιβασθεί σε άλλο σημείο.
Από την μεριά των Επτανήσων, κατά το διάστημα 05-15 Ιουλίου του 1572 οι Ζακυνθινοί αμύνθηκαν ηρωικά κλεισμένοι στο κάστρο της πόλης κατά των εισβολέων Οθωμανών, επί κεφαλής των όποιων ήταν ο περίφημος Ουλούτζ Άλή.
Εν συνεχεία, με αρχηγό τον γενναίο πρεβεδούρο (προβλεπτής ) Paolo Contarini επεχείρησαν ηρωική έξοδο και έτρεψαν τους πολιορκητές σε άτακτη φυγή.
Τον αγώνα των Ζακυνθινών συνόδευαν οι προσευχές και οι ευλογίες τού Αγίου Διονυσίου, πού εμόναζε στην ιερά μονή Παναγίας της Αναφωνητρίας.
Κατά την 05.07.1797 στην Κέρκυρα οι κάτοικοι έκαυσαν το Libro d’ oro (Χρυσόβιβλος). Είχε προηγηθεί η «απελευθέρωση» της Επτανήσου από τους Γάλλους.
Από την νεώτερη ελληνική ιστορία αξίζει να αναφέρουμε την νικηφόρο μάχη των Ελλήνων ατά Δερβενάκια υπό την εμπνευσμένη ηγεσία του Θεοδώρου Κολοκοτρώνη κατά της στρατιάς του Δράμαλη( 26.07.1822).
Δεν πρέπει να λησμονούμε δύο «ευτυχείς» ημερομηνίες υπέρ της ανεξαρτησίας των Ελλήνων αγώνος: 1) Εκείνη της Ιουλιανής Σύμβασης (6 Ιουλίου 1827) δια της οποίας οι «Δυνάμεις» ανεγνώρισαν την αυτονομία της Ελλάδος και ετέθησαν οι βάσεις για την δια των όπλων επιβολή της απόφασης αυτής στον σουλτάνο.
2) Εκείνη της Συμβάσεως της Κων/λεώς (21 Ιουλίου 1832) δια της όποιας η Υψηλή Πύλη αποδέχθηκε την ελληνική ανεξαρτησία.
Κατά τον Ιούλιο του 1878 συνήλθε το Συνέδριον του Βερολίνου δια του οποίου:
1) Η Ελλάδα ενσωμάτωσε το μεγαλύτερο τμήμα της Θεσσαλίας και ένα μικρό μέρος της Ηπείρου.
2) Δημιουργήθηκε η Ανατολική Ρωμυλία. 3) Έπαυσε υφισταμένη η Μεγάλη Βουλγαρία της συνθήκης του Αγίου Στεφάνου.
Κατά την 28.07.1913 ο ελληνικός στρατός κατενίκησε στην Κρέσνα και την Τζουμαγιά τα βουλγαρικά στρατεύματα, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις της συνθήκης του Βουκουρεστίου (Ελληνικά σύνορα μέχρι τον Νέστο).
Θα ήταν παράλειψη μας αν δεν αναφέραμε έστω και «τηλεγραφικώς» μερικά από τα κατά μήνα Ιούλιο σημαντικότερα γεγονότα της παγκόσμιας ιστορίας, όπως την δεύτερη πολιορκία της Βιέννης (1683) (οριστικό ναυάγιο των ευρωπαϊκών βλέψεων των Τούρκων), την Διακήρυξη τής Αμερικανικής ανεξαρτησίας (1776), την Γαλλική Επανάσταση, την Ιουλιανή επανάσταση στην Γαλλία (1830…Λουδοβίκος Φίλιππος-βασιλέας αστός), την έναρξη των εργασιών της Συνθήκης των Σεβρών (1920), την Συνθήκη της Λωζάννης (1923) κ.λπ. Δυστυχώς ο χώρος δεν επιτρέπει περισσότερα.
Παν. Άγ. Ζιωτόπουλος
