Στο πλαίσιο του Β’ Διεπιστημονικού Περιβαλλοντικού Συνεδρίου της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος
του Δημοσθένη Π. Δούκα
Την Δευτέρα 4 Μαΐου 2026, στη συνεδρίαση της η Διαρκής Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος υπό την Προεδρία του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερωνύμου ενέκρινε τις προτάσεις του Προέδρου της Ειδικής Συνοδικής Επιτροπής Θείας και Πολιτικής Οικονομίας και Οικολογίας, Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Φθιώτιδος κ. Συμεών.
Μεταξύ αυτών ήταν η διοργάνωση του Β’ Διεπιστημονικού Περιβαλλοντικού Συνεδρίου της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, την 1η και 2α Σεπτεμβρίου 2026, στην Περιφερειακή Ενότητα Έβρου, με σημείο αναφοράς το δάσος της Δαδιάς, σε συνεργασία με τις Ιερές Μητροπόλεις Διδυμοτείχου, Ορεστιάδος και Σουφλίου και Αλεξανδρουπόλεως, Τραϊανουπόλεως και Σαμοθράκης, τους υπαγομένους σε αυτές Δήμους και άλλους τοπικούς Φορείς.
Πριν από ένα μήνα πραγματοποιήθηκε συνάντηση στο Δημαρχείο Σουφλίου μεταξύ του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Φθιώτιδος, κ. κ. Συμεών, Προέδρου της Ειδικής Συνοδικής Επιτροπής Θείας και Πολιτικής Οικονομίας και Οικολογίας, του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Αλεξανδρουπόλεως, Τραϊανουπόλεως και Σαμοθράκης, κ. κ. Ανθίμου και του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Διδυμοτείχου, Ορεστιάδος και Σουφλίου, κ. κ. Δαμασκηνού με τον Δήμαρχο Σουφλίου, με αντικείμενο τη διοργάνωση του Συνεδρίου.
Σύμφωνα με πληροφορίες την πρώτη ημέρα του συνεδρίου στη Δαδιά θα συμμετάσχει σ αυτό ο ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΑΘΗΝΩΝ ΚΑΙ ΠΑΣΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ κ. ΙΕΡΩΝΥΜΟΣ.
Ο Μακαριώτατος διακρίνεται διαχρονικά για την ευαισθησία του και την ενεργή του δράση στην προστασία του περιβάλλοντος και η οποία του αναδύεται από τη σκέψη και την θέση του:«Στεκόμαστε με ευθύνη και δέος μπροστά στο πρόβλημα της οικολογικής κρίσης που συνδέεται με την κλιματική κρίση και όχι απλώς με την κλιματική αλλαγή. Παντού στον κόσμο σήμερα παρεμβαίνουμε αλόγιστα και αλλάζουμε το περιβάλλον, υποτασσόμενοι στη λογική του οικονομικού ωφελιμισμού, της εμπορευματοποίησης των σχέσεων, της υπερκατανάλωσης και του χρησιμοθηρικού ατομικισμού.
Δεν πρόκειται για πρόβλημα του μέλλοντος, αλλά για πρόβλημα του παρόντος με επείγουσες και επικίνδυνες διαστάσεις. Απειλείται ο Άνθρωπος και η Φύση, διότι η οικολογική κρίση αποτελεί συνέπεια της μη βιώσιμης αλληλεπίδρασης του ανθρώπου με τα φυσικά οικοσυστήματα, που προϋποθέτει δυστυχώς υπέρβαση των ορίων φέρουσας ικανότητας των οικοσυστημάτων, όπως αυτά ορίζονται από την έννοια των ‘’πλανητικών ορίων’’. Όρια που δέχεται σήμερα η Επιστήμη και η Θεολογία, η ανθρώπινη και η Θεία Σοφία. Τα όρια αυτά υποδεικνύουν επιτακτικά την ανάγκη μετάβασης σε ένα βιώσιμο μέλλον επαναπροσδιορισμού του τρόπου παραγωγής και κατανάλωσης ενέργειας και τροφής, κυκλικής οικονομίας, επένδυσης σε ανανεώσιμες πηγές και περιβαλλοντική διακυβέρνηση βασισμένη στην ηθική και επιστημονική τεκμηρίωση.
Η Ορθόδοξη Εκκλησία πάντα μιλά για τον ‘’πολιτισμό της εγκράτειας’’ που μας καλεί σε ένα διαρκή αγώνα ασκητικής τοποθέτησης και μας παρακινεί σε μία Ευχαριστιακή και Δοξολογική κατανόηση του κόσμου. Η κτίση ως Θεία Δημιουργία μάς θέτει ενώπιον των ευθυνών μας και μας κάνει να αφουγκραστούμε την οικολογική κρίση ως ‘’κραυγή της Γης και της Φύσης’’, να ζούμε μέσα στον κόσμο μη συσχηματιζόμενοι με το πνεύμα της εγωϊστικής ηδονοθηρίας και κενοδοξίας.
Η ‘’Δημιουργία υπάρχει ως δώρο Θεού’’ και το φυσικό περιβάλλον γίνεται μέρος της πνευματικής ζωής και χρήζει ιδιαίτερης προστασίας και συμπεριφοράς. Καθίσταται, έτσι, επιτακτική η ανάγκη συνεργασίας όλων των κοινωνικών, πολιτιστικών και πολιτικών φορέων με την Εκκλησία, ώστε να εμπλουτισθούν ο διάλογος και οι δράσεις σε κατεύθυνση εξάπαντος διαταξική, οικουμενική και διεπιστημονική.
Ζητούμενο παραμένει η θεμελίωση μιας «ολιστικής οικολογίας», που θα συνδέει την περιβαλλοντική προστασία με την κοινωνική οικονομία, καθώς και η σύνδεση με τα όρια της ανάπτυξης και της βιωσιμότητας, ώστε να επιτευχθεί η ‘’αειφόρος ανάπτυξη’’. Άλλωστε, ‘’πάντα τα φαινόμενα έκτισεν ο Θεός και έδωκεν τοις ανθρώποις εις ανάπαυσιν και τρυφήν και νόμον δικαιοσύνης έδωκεν αυτοίς’’ (Άγ. Μακάριος ο Αιγύπτιος).>>
Το συνέδριο την δεύτερη ημέρα θα συνεχισθεί στην Αλεξανδρούπολη και σ αυτό αναμένεται να συμμετάσχουν πάνω από 140 εκπρόσωποι των Μητροπόλεων της Ελλάδας.
Δομή της Ειδικής Συνοδικής Επιτροπής Θείας και Πολιτικής Οικονομίας και Οικολογίας:
Πρόεδρος:
Ο Σεβ. Μητροπολίτης Φθιώτιδος κ. Συμεών.
Τακτικά Μέλη:
1. Ο Καθηγ. κ. Χρήστος Καραγιάννης
2. Ο Αναπλ. Καθηγ. κ. Σταύρος Γιαγκάζογλου
3. Ο κ. Δημήτριος Δημητρίου
4. Ο Καθηγ. κ. Δημήτριος Καινούργιος
5. Ο Καθηγ. κ. Κωνσταντίνος Δήμτσας, Γενικός Δ/ντής ΜΚΟ “Αποστολή”
6. Ο κ. Παναγιώτης Μούργος, Ηλ. Μηχανικός
7. Ο Καθηγ. κ. Κωνσταντίνος Κωτσιόπουλος
8. Ο κ. Ιωάννης Καραγιάννης, Γεν. Δ/ντης ΚΕΔΕ
Αναπληρωταί:
1. Ο Καθηγ. Πρωτοπρ. Βασίλειος Καλλιακμάνης
2. Ο Καθηγ. κ. Νικόλαος Ξιώνης
3. Ο κ. Πέτρος Δασκαλέας, Δ/ντής Φορολογίας Εθν. Τραπέζης
4. Ο. κ. Σταύρος Παπαδόπουλος
Πρωτοπόρος στο κρίσιμο θέμα της προστασίας του περιβάλλοντος είναι ο Αρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης και Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος,τον οποίο
η διεθνής κοινότητα τον αποκαλεί «Πράσινο Πατριάρχη», γιατί με το παράδειγμά του, τη δράση του, μετέτρεψε μια ηθική αρχή σε παγκόσμιο κίνημα συνείδησης.
Σύμφωνα με τον Πατριάρχη το ζητούμενο είναι μια οικολογική πολιτική, μια οικολογική οικονομία, η ειρήνη μεταξύ κρατών, λαών και θρησκειών, ο σεβασμός του ανθρώπου και της φύσης. Όλα αυτά εξυπηρετούν το αληθινό συμφέρον του ανθρώπου, το οποίο είναι αδύνατον να εξυπηρετηθεί επάνω σε έναν ρημαγμένο πλανήτη.
Ο κυριος Βαρθολομαίος στις ομιλίες του έχει επανειλημμένως εκφράσει την πεποίθηση ότι η χριστιανική πίστη μπορεί να συμβάλει καθοριστικά στην αντιμετώπιση των μεγάλων προκλήσεων της εποχής μας και έχει τονίσει ότι «Οι οικολογικές πρωτοβουλίες του Οικουμενικού Πατριαρχείου απελευθέρωσαν δημιουργικές δυνάμεις μέσα στον χριστιανικό κόσμο και ευρύτερα και ανέδειξαν στην πράξη την επικαιρότητα και την εμβέλεια της θεολογικής, κοσμολογίας, ανθρωπολογίας και ηθικής .Αι πρωτοβουλίαι τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου διά τήν προστασίαν τοῦ φυσικοῦ περιβάλλοντος εἶναι εὐρύτατα γνωσταί. Καυχώμεθα διά τό γεγονός ὅτι πρώτη ἡ Μεγάλη τοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησία ἀνέδειξε τάς οἰκοφιλικάς ἀρχάς καί παραδόσεις τοῦ Χριστιανισμοῦ. Ἡ ἐκμετάλλευσις καί ἡ καταστροφή τῆς κτίσεως δέν εἶναι μόνον ἁμάρτημα κατά τῆς δημιουργίας τοῦ Θεοῦ, ἀλλά καί κατά τοῦ ἀνθρώπου. Εἶναι ἀδιανόητον νά ἐνδιαφερώμεθα διά τόν ἄνθρωπον καί νά καταστρέφωμεν τόν «οἶκον» του, καί ἀντιστρόφως. Προστασία τῆς φύσεως καί ἔμπρακτος σεβασμός τοῦ συνανθρώπου εἶναι δύο ὄψεις τοῦ ἰδίου νομίσματος, στάσεις ἀλληλένδετοι καί ἀδιαίρετοι. Μέ αὐτάς τάς σκέψεις καί τά αἰσθήματα, εὐχαριστοῦμεν ἅπαξ ἔτι ἐγκαρδίως, ἐν τῷ προσώπῳ τοῦ Ἐντιμοτάτου και αγαπητού κυρίου Δημάρχου, τόν ἱστορικόν Δῆμον Ἀθηναίων διά τήν ἀπονομήν τῆς τιμητικῆς διακρίσεως «Προστασία τῆς Περιβαλλοντικῆς Κληρονομιᾶς» εἰς τό ταπεινόν πρόσωπόν μας και συγχαίρομεν τούς φιλοτεχνήσαντας τό μετάλλιον, ἐκφράζοντες δέ τήν χαράν μας διά τήν πρόφρονα τιμητικήν παρουσίαν πάντων ὑμῶν, σᾶς μεταφέρομεν τήν εὐλογίαν τῆς Ἁγίας τοῦ Χριστοῦ Μεγάλης Ἐκκλησίας καί ἐπικαλούμεθα ἐφ᾿ ὑμᾶς καί ἐπί τούς ἠγαπημένους σας τήν χάριν καί τό ἄπειρον ἔλεος τοῦ Ἀναστάντος Χριστοῦ».
Η θέση της Ορθόδοξης Εκκλησίας είναι ότι οι ρίζες του οικολογικού προβλήματος είναι και πνευματικές, θρησκευτικές και ηθικές, όχι μόνον πολιτικές ή μόνον οικονομικές. Σε κανένα τομέα της ζωής μας δεν είναι δυνατόν να υπάρξει πραγματική πρόοδος, όταν αυτή εκτυλίσσεται εις βάρος του φυσικού περιβάλλοντος και ότι ο εφησυχασμός ενώπιον της καταστροφής της φύσης ισοδυναμεί με αδιαφορία για τον άνθρωπο.
