22 μικροϊστορίες του Χρήστου Χαρτοματσίδη
- του Δημοσθένη Π. Δούκα
Το τελευταίο βιβλίο του Χρήστου Χαρτοματσίδη (1954, Σόφια), ιατρού με σπουδαία προσφορά στην Κομοτηνή, εντάσσεται στο υβριδικό είδος των μικροϊστοριών (short stories ή novel)/μικροδιηγημάτων (flash fiction), της μικρής φόρμας.
Μ’ ένα ύφος κρυστάλλινο, λιτό και αέρινο ο Χ.Χ. αρδεύει και αξιοποιεί με τον καλύτερο δυνατό τρόπο τα βασικά χαρακτηριστικά του είδους: οικονομία λόγου, υπαινικτικότητα, ανατρεπτικό τέλος.
Ενσωματώνει στις μινιμαλιστικές του φόρμες αισθητικές και εκφραστικά μέσα από διάφορες τέχνες και λογοτεχνικά είδη, με μια σαφή και απολαυστική γλώσσα που διαθέτει ποικίλους «χορευτικούς» ρυθμούς, ορατές αισθητικές πηγές.
Κάθε λέξη στα κείμενα του Χ.Χ. είναι απολύτως απαραίτητη. Απουσιάζουν οι περιττές περιγραφές. Το τέλος λειτουργεί ως ανατρεπτικός καταλύτης. Ο Χ.Χ αφήνει <χώρο> στον αναγνώστη για να παράγει τις δικές του εικόνες όπως ορίζει «το φαινόμενο του παγόβουνου».
Η μικρή φόρμα, το μικροδιήγημα, η μικρή ιστορία είναι πάντα ένα ιδιαίτερα δύσκολο και απαιτητικό λογοτεχνικό είδος και όσοι ασχολούνται μαζί του, θα πρέπει να είναι μάστορες του είδους για να έχουν τα επιθυμητά συγγραφικά αποτελέσματα.
Ο Κάφκα, ο Τσέχωφ, ο Μπόρχες αποδείχτηκαν εξαιρετικοί εργάτες και δημιουργοί, συνθέτοντας μικρά κείμενα ή ιστορίες αξιοσημείωτης πύκνωσης και δραστικότητας.
Στην Ελλάδα διαπρέπουν ο Α. Κυριακίδης, ο Γ. Σκαμπαρδώνης και ο Σ. Δημητρίου. Σ’ αυτήν την λογοτεχνική παράδοση συμβάλλει με το βιβλίο του και ο Χρήστος Χαρτοματσίδης.
