Στη δίνη της οικονομικής κρίσης κάποιοι ισχυρίζονται ότι η ενασχόληση με τον αθλητισμό είναι «πολυτέλεια».
Πριν αξιολογήσουμε κατά πόσο ευσταθεί η παραπάνω άποψη ας δούμε ποια είναι η συνολική εικόνα του αθλητισμού σήμερα, ως αποτέλεσμα της οικονομικής κρίσης που μαστίζει την χώρα μας τα τελευταία χρόνια.
1. Η κρατική χρηματοδότηση για τον αθλητισμό περικόπηκε σε ποσοστό μεγαλύτερο του 50%.
Φτάσαμε στο σημείο να έχει ουσιαστικά εκμηδενιστεί η κρατική χρηματοδότηση στα «επαγγελματικά» αθλήματα – πρωταθλήματα (κι αυτό ενδεχομένως να μην είναι απαραίτητα κακό) και οι υπόλοιπες αθλητικές ομοσπονδίες, των λεγόμενων «μικρών» αθλημάτων, να αδυνατούν να αναπτύξουν τις δράσεις τους.
Οι αθλητικές εγκαταστάσεις να μην μπορούν να συντηρηθούν, να κλείνουν και να ρημάζουν.
2. Τα ίδια προβλήματα αντιμετωπίζονται στην τοπική αυτοδιοίκηση. Ο οικονομικός στραγγαλισμός, οι απολύσεις και η απαγόρευση προσλήψεων γυμναστών/τριών, έχουν οδηγήσει σε μαρασμό τα προγράμματα και τις αθλητικές δραστηριότητες που διοργάνωναν οι Δήμοι.
Παρά τα παραπάνω δυσμενή δυστυχώς δεδομένα όλο και περισσότερο προβάλλεται σήμερα πιο έντονα η ανάγκη κάθε πολίτη να δραστηριοποιηθεί κινητικά, να γυμναστεί και να ασχοληθεί με τον αθλητισμό γενικότερα. Κάθε αθλητική εγκατάσταση σφύζει από ζωή. Εκατοντάδες παιδιά, νέοι και νέες , αλλά και άνδρες και γυναίκες μεγαλύτερης ηλικίας, είτε γυμνάζονται συστηματικά, είτε ψάχνουν για λίγο χρόνο και χώρο για μια απλή φυσική – αθλητική δραστηριότητα. Οι παιδικές χαρές γεμίζουν ασφυκτικά από μικρά παιδιά
Αυτό το φαινόμενο δεν παρατηρείται μόνο στις δημόσιες αθλητικές εγκαταστάσεις, αλλά και σε άλλους χώρους. Ξεπηδούν σαν τα μανιτάρια γυμναστήρια, σύλλογοι που διδάσκουν πολεμικές τέχνες, σχολές χορών, προγράμματα pilates κλπ.
Σε κάθε ελεύθερο χώρο (πάρκο – πεζόδρομο – άλσος) πολλοί άνθρωποι πηγαίνουν για περπάτημα και τρέξιμο, διοργανώνονται τακτικές βόλτες με ποδήλατα στους δρόμους της πόλης.
Αντίθετα μικρότερο ενδιαφέρον, σε σχέση με προηγούμενα χρόνια, βλέπουμε να υπάρχει για τον επαγγελματικό αθλητισμό. Οι θεατές στα γήπεδα μειώνονται, οι πωλήσεις των αθλητικών εφημερίδων κατρακυλούν, τα οικονομικά μεγέθη συρρικνώνονται, ο πρωταθλητισμός στα «μικρά» αθλήματα ουσιαστικά είναι ανύπαρκτος.
Με βάση τις παραπάνω παρατηρήσεις, μπορούμε να συμπεράνουμε ότι ο αθλητισμός αποτελεί μια διέξοδο, ένα πολύτιμο εργαλείο στην προσπάθεια βελτίωσης της ποιότητας ζωής των ανθρώπων, ακόμα και κυρίως στην εποχή της κρίσης.
Οι μεγαλύτεροι/ες σε ηλικία αναγνωρίζουν τα οφέλη της άσκησης κι επιδιώκουν να συμμετέχουν σε φυσικές δραστηριότητες άσκησης και αναψυχής. Οι γονείς προτρέπουν τα παιδιά τους να αθλούνται για να εξασφαλίσουν καλύτερο επίπεδο φυσικών ικανοτήτων και τους παρέχουν μια «οικονομική δραστηριότητα για τον ελεύθερο χρόνο τους.
Τα νέα παιδιά προτιμούν να αθλούνται περισσότερο, παρά να λειτουργούν ως οργανωμένος στρατός οπαδών ΠΑΕ, που οι ιδιοκτήτες τους επιδιώκουν να εξυπηρετήσουν τα επιχειρηματικά συμφέροντά τους, μέσω των ομάδων.
Οι πολίτες ασκούνται για λόγους ψυχικής υγείας, για να ξεφύγουν από την πίεση, για να ξεσκάσουν από τα προβλήματα που τους περιβάλλουν (οικονομικά, εργασιακά κ.α). Επίσης ασκούνται για λόγους σωματικής υγείας (βελτίωση καρδιακής λειτουργίας, φυσικής κατάστασης κλπ).
Τι μπορούν να κάνουν οι Δήμοι και οι περιφερειακές διοικήσεις για τον αθλητισμό σήμερα;
Το κυριότερο, να αναγνωρίσουν το δικαίωμα κάθε πολίτη, ανεξάρτητα της ηλικίας και της οικονομικής του δυνατότητας, να γυμνάζεται.
Να φροντίζουν να συντηρούν με συνετή οικονομική διαχείριση και να αξιοποιούν με τον καλύτερο τρόπο τις αθλητικές υποδομές και εγκαταστάσεις.
Να δημιουργήσουν και να αξιοποιούν ελεύθερους και φυσικούς χώρους ( δρόμους, άλση, λόφους , βουνά, θάλασσες, παραλίες, πλατείες κλπ) για δραστηριότητες μαζικής μορφής. Να δημιουργήσουν υπαίθρια γυμναστήρια χωρίς μεγάλη οικονομική δαπάνη.
Να αναπτύξουν προγράμματα άθλησης για όλους και να εκμεταλλευτούν τα προαύλια και τα σχολικά γυμναστήρια και αίθουσες, δημιουργώντας τις κατάλληλες υποδομές.
Να εφαρμόσουν πολιτική πρόληψης και να εξασφαλίσουν ιατρική υποστήριξη στους αθλητικούς χώρους.
Να φροντίσουν να έχουν πρόσβαση σε αθλητικές δραστηριότητες και ειδικές κατηγορίες του πληθυσμού (ΑμΕΑ, άτομα 3ης ηλικίας, ασθενείς, γυναίκες, παιδιά προσχολικής ηλικίας κ.α)
Να οργανώνουν αθλητικά γεγονότα – θεσμούς, που να αποτελούν το επιστέγασμα μιας αθλητικής περιόδου κι όχι μια απλή επετειακή φιέστα.
Να συνεννοούνται και να συνεργάζονται, αλλά και να ενισχύουν με πολύμορφους τρόπους τα ερασιτεχνικά αθλητικά σωματεία, αναγνωρίζοντας την κοινωνική προσφορά τους στη δημόσια ζωή των πόλεων.
Να στηρίζουν και να ενισχύουν ανεξάρτητες πρωτοβουλίες (περιπατητικοί όμιλοι, πρωταθλήματα βετεράνων ή μη ενεργών αθλητών/τριών κλπ).
Να αξιοποιούν τις αθλητικές δραστηριότητες με στόχο την ομαλή ένταξη κι ενσωμάτωση στις τοπικές κοινωνίες, ειδικών κατηγοριών του πληθυσμού (μετανάστες, μέλη θεραπευτικών κοινοτήτων, ασθενείς κλπ).
Να προωθήσουν τη δημοκρατική συμμετοχή των πολιτών, αθλουμένων, αθλητικών σωματείων στη λήψη αποφάσεων, αναφορικά με τα αθλητικά δρώμενα στο δήμο.
Παράλληλα να δημιουργηθούν όλες εκείνες οι επιθυμητές συνθήκες -υποδομές, τεχνογνωσία- για την αξιοποίηση του αθλητισμού ως προσοδοφόρο μέσο οικονομικής διαχείρισης – ΑΘΛΗΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ –. Ιδιαίτερα στο νομό Έβρου μια τέτοια προοπτική φαντάζει αρκετά ελπιδοφόρα, δεδομένο των πλεονεκτημάτων – αθλητική ανάπτυξη και υποδομές, ξενοδοχειακές εγκαταστάσεις, μέσα πρόσβασης, κ.α-. Αρκεί να υπάρξει συντονισμένη προσπάθεια, σχεδιασμός και επιπλέον τεχνογνωσία.
Εν τέλει,
Ο αθλητισμός είναι πολύ σοβαρό θέμα που αφορά όλη την κοινωνία. Είναι ζήτημα υγείας, μακροβιότητας και ευεξίας. Εκτός από τη βελτίωση της ποιότητας της ζωής μας (σωματικής και ψυχικής ) καλλιεργεί αξίες και ιδανικά της άμιλλας και της ειρηνικής συνύπαρξης.
Οι νέες αυτοδιοικητικές αρχές που θα προκύψουν από τις επικείμενες εκλογές οφείλουν να δουν με ιδιαίτερη σοβαρότητα, υπευθυνότητα, σχεδιασμό και κυρίως με αίσθημα υψηλής κοινωνικής ευθύνης τα θέματα του αθλητισμού.
Υ.Γ Είναι γνωστές οι έρευνες που αναδεικνύουν τους αρνητικούς δείκτες της φυσικής κατάστασης, την αύξηση της παιδικής παχυσαρκίας και τις χρόνιες παθήσεις μυοσκελετικών και ψυχικών προβλημάτων. Την περίοδο 2003-2012 σύμφωνα με την Ελληνική Εταιρεία Παχυσαρκίας έχουμε αύξηση 50% των υπέρβαρων παιδιών στη χώρα μας (δεν είναι μόνο η κακή διατροφή, αλλά η έλλειψη άσκησης και η φτηνή διασκέδαση-τηλεόραση-ηλεκτρονικά).
Να σημειωθεί ότι η επένδυση με 1 ευρώ στην άθληση αντιστοιχεί σε 8 ευρώ στην υγεία.
ΠΑΠΑΠΑΝΤΕΛΗΣ ΝΙΚΗΤΑΣ
ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ
Γ. ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΠΡΟΠΟΝΗΤΩΝ ΕΒΡΟΥ
