- του Βασιλείου Ναζλή
Η Αλεξανδρούπολη, ως γνωστόν, είχε την εθνική ευτυχία, στις 14 Μαΐου 1920, να ενταχθεί στον εθνικό κορμό, όταν τα στρατευμένα παιδιά της Ελλάδας, με άξιους ηγήτορες, την προσέφεραν ελεύθερη στην πατρίδα.
- Οι τότε πρώτοι κάτοικοί της, μέσα σε λίγα χρόνια, κατόρθωσαν να υπερβούν, εν πολλοίς, ανυπέρβλητα εμπόδια και, με την παρουσία νέου αίματος, μιας νέας εθνικής πνοής και προοπτικής, άρχισαν να αναπτύσσουν την κοινωνική τους ζωή, με την ένταξη και συσσωμάτωση των Ελλήνων προσφύγων, που εγκαταστάθηκαν από τις αλησμόνητες πατρίδες τους της Μικράς Ασίας και της Δυτικής Θράκης.
- Ο χώρος, πρόσφορος γεωφυσικά και εθνικά, οδήγησε όλους αυτούς στην ανάταση των ελπίδων και των προσδοκιών για μια νέα, καλύτερη ζωή, σε μια νέα, διευρυμένη πατρίδα, τη ΝΕΑ ΕΛΛΑΔΑ, που άρχισε να προβάλλει στο εθνικό γίγνεσθαι.
- Οι απαιτήσεις τους για νέες υποδομές, προς χρήση της τότε νεολαίας, ήταν για τη βελτίωση της ποιότητας της ζωής τους και την ανύψωσή τους σωματικά και πνευματικά.
- Μετά τον αγώνα για την ανέγερση σύγχρονων και λειτουργικών σχολικών οικοδομημάτων, απαιτούσαν και τη δημιουργία σύγχρονων χώρων γυμναστικής, όπου θα έβρισκε εφαρμογή το αρχαιοελληνικό «ΝΟΥΣ ΥΓΙΗΣ ΕΝ ΣΩΜΑΤΙ ΥΓΙΕΙ» και το «ΗΜΕΙΣ ΔΕ ΓΕ ΕΣΟΜΕΘΑ ΠΟΛΛΩ ΚΑΡΡΟΝΕΣ».
Ας δούμε τις προσπάθειες αυτές μέσα από τις σελίδες της εφημερίδας ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ.
***
Η ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΖΗΤΑ ΓΥΜΝΑΣΤΗΡΙΟ – Ο ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΡΜΗΣ
«Η πόλη μας είναι βυθισμένη στο σκοτάδι. Λέγοντας σκοτάδι, εννοούμε την πνευματική μονοτονία που απλώθηκε εν γένει παντού στην πόλη μας.
Ακούστηκε ποτέ μια πόλη σαν τη δική μας να μην έχει ένα θέατρο, έναν κινηματογράφο, ένα κέντρο διασκέδασης… επιτέλους;
Εμείς ΔΕΝ ΕΧΟΥΜΕ ΚΑΙ ΑΝΑΓΚΑΖΟΜΑΣΤΕ ΝΑ ΚΟΙΜΟΜΑΣΤΕ ΜΕ ΤΙΣ ΚΟΤΕΣ.
- Η χρονιά αυτή μάς θυμίζει την εποχή της τουρκοκρατίας, που από τις έξι το απόγευμα και μετά δεν έβρισκες άνθρωπο στον δρόμο!
Να, τώρα τι θυμήθηκα… τον Διογένη, που έψαχνε να βρει άνθρωπο μέρα μεσημέρι. ΨΕΜΜΑΤΑ ΒΡΕ ΑΔΕΛΦΕ;;!! - Έπιασε κρύο και δεν βλέπουμε καμία κοσμική συγκέντρωση!!
Τις προάλλες ήρθε ο του… Ρέντζου και αναγκάστηκε να φύγει, ελλείψει πελατείας.
Κύριοι αρμόδιοι, δεν σας φταίνε σε τίποτε οι φτωχοί μαθητές· δώστε τους εκείνα που τους ανήκουν. - Κάντε ένα γυμναστήριο για τα φτωχά παιδιά μας. Δεν είναι ζωή αυτή. Εκείνα τα δυστυχισμένα κάνουν ό,τι μπορούν.
- Να, προχθές, οι μαθητές του Γυμνασίου μας έδωσαν μια σχολική γιορτή και έπαιξαν τόσο καλά!!
Μας καταευχαρίστησαν με τα τραγούδια και τα ποιήματά τους!!
Και ο σκοπός τους ποιος ήταν;;!!
Η δημιουργία σχολικής βιβλιοθήκης, υλική βοήθεια στους άπορους συμμαθητές τους και ενός γυμναστηρίου!!
Τα κακόμοιρα τα παιδιά, όλη την εβδομάδα είναι κλεισμένα σε τέσσερα ξερά ντουβάρια και την Κυριακή τα βλέπετε να χαζεύουν στους δρόμους!
Τι να κάνουν, πού να περάσουν την αργία τους;; - Έχουμε τον Γυμναστικό Σύλλογο ΕΡΜΗ και εργάζεται καλά στα… χωράφια, ελλείψει, βλέπετε, γυμναστηρίου.
- Αφού είπαμε όλα αυτά, θα παρακαλέσουμε τώρα τους κυρίους που κυβερνούν την πόλη μας να φροντίσουν γρήγορα για γυμναστήριο και για άλλα που δεν έχει η πόλη μας.
Για να γίνουν όμως όλα αυτά, χρειάζονται λεφτά, και δεν πιστεύω να χρειάζονται τόσα πολλά… ΘΑ!! - Αν δεν ενεργήσουν, θα έχουν το στίγμα μεθαύριο ότι ο μαθητικός σύλλογος, που έγινε προ ημερών, έκανε πολλά που δεν μπόρεσαν να κάνουν οι μεγάλοι!!
ΕΜΠΡΟΣ ΛΟΙΠΟΝ ΕΠΙ ΤΟ ΕΡΓΟΝ.
ΛΙΓΗ ΘΕΛΗΣΗ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΚΑΙ ΤΙΠΟΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ!! Μ. Π. Ζ.»
ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ, 29-11-1927
***
«Στην Αλεξανδρούπολη πραγματοποιήθηκαν, στις 8 Ιουλίου 1927, γυμναστικές επιδείξεις του Γυμνασίου και του Διδασκαλείου της πόλης, παρουσία χιλιάδων κόσμου.
- Την Ελλανόδικη Επιτροπή αποτελούσαν ο Νομάρχης Έβρου, ο Γυμνασιάρχης ΤΕΝΤΕΣ, οι καθηγητές ΒΑΦΕΙΔΗΣ και ΘΑΛΑΣΣΙΝΟΣ, ο προϊστάμενος Εποικισμού ΑΜΠΟΥΣΑΛΕΜ και ο ΛΕΟΝΤΑΡΙΔΗΣ της Σαμοθράκης.
Οι επιδείξεις έγιναν με τέλεια αρμονία και ρυθμό, από ένα σύνολο υγιών και κανονικών σωμάτων. - Ο Νομάρχης Έβρου ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ συνεχάρη τις μαθήτριες και τους μαθητές με εμπνευσμένη ομιλία και συνέστησε η πόλη να εμφανιστεί στον καινούργιο χρόνο ανώτερη από κάθε πόλη.
- Νικητής ήταν το Γυμνάσιο και πρώτος ο τελειόφοιτος ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ Πέτρος.
- Ευχαριστίες στον Γυμνασιάρχη ΤΕΝΤΕ και στους γυμναστές ΜΙΧΑΗΛΙΔΗ και ΑΔΑΜΑΝΤΙΔΟΥ, γιατί, εργαζόμενοι αφανώς, πρόσφεραν εργασία που αξίζει επαίνους.
- Στις 12 Ιουλίου θα γίνει γιορτή υπέρ του Πρότυπου Διδασκαλείου της πόλης, στις 17.00, στην αίθουσα του Δημοτικού Κήπου.
- Στις 21.00 δόθηκε μουσικοφιλολογική εσπερίδα στην αίθουσα της Κεντρικής Λέσχης.»
ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ, 11-7-1927
***
«Την Πέμπτη 10 Ιουλίου, γιορτή της Αναλήψεως, έγιναν γυμναστικές επιδείξεις στο αεροδρόμιο της πόλης, των μαθητριών και μαθητών του Γυμνασίου και του Διδασκαλείου.
Παρά τον ακατάστατο καιρό και την εργάσιμη ημέρα, όλη σχεδόν η κοινωνία της Αλεξανδρούπολης, με επικεφαλής τις αρχές, προσήλθε στον τόπο των επιδείξεων, για να παρακολουθήσει και να εκτιμήσει το έργο που συντελείται στα σχολεία, στην αρμονική διάπλαση του σώματος, παράλληλα με την ανάπτυξη του πνεύματος.
- Με το πρόσταγμα του γυμναστή ΜΙΧΑΗΛΙΔΗ έγινε παρέλαση των μαθητριών και μαθητών και των δύο σχολείων, που με το επιβλητικό τους παράστημα προκάλεσαν τον ενθουσιασμό των θεατών, με θύελλα χειροκροτημάτων.
- Στη συνέχεια άρχισαν τα διάφορα αγωνίσματα: σουηδική γυμναστική, θαυμάσια γυμναστικά παιχνίδια και διάφοροι χοροί.
Έγιναν ομαδικά αγωνίσματα μεταξύ των δύο σχολείων, που προκάλεσαν την ευγενή άμιλλα των αγωνιζομένων για το μεγαλύτερο άθροισμα βαθμών για την ομάδα τους.
Οι επιδόσεις ήταν θαυμάσιες στα 100 μ., 200 μ., 300 μ., στα άλματα και στις ρίψεις. - Κατά τις σουηδικές ασκήσεις, πρώτα των μαθητών και μετά των μαθητριών, με την άψογη εκτέλεση παρουσίασαν θέαμα πολύ ευχάριστο, για τη ζωηρότητα, την ακρίβεια και την αρμονικότητα των ασκήσεων.
Οι χοροί ήταν συγχρονισμένοι, με χαριτωμένες κινήσεις.
Όλες οι μαθήτριες έφεραν ομοιόμορφη στολή. - Ιδιαίτερη εντύπωση προκάλεσαν τα αγωνιστικά παιχνίδια των μικρότερων παιδιών, που αγωνίστηκαν σε αντίπαλες ομάδες.
Τα παιδιά, με μεγάλη σοβαρότητα και ζωηρότητα, εκτελούσαν τις ασκήσεις, που προκάλεσαν άφθονο γέλιο στο κοινό.
Οι επιδείξεις άρχισαν στις 16.30 και τελείωσαν στις 20.00. - Η άριστη επιτυχία οφείλεται στις άοκνες προσπάθειες του γυμναστή ΜΙΧΑΗΛΙΔΗ Π. και της γυμνάστριας ΑΔΑΜΑΝΤΙΔΟΥ Β., που απέδειξαν ότι στα ανωτέρω σχολεία της Αλεξανδρούπολης η εργασία για τη διάπλαση του σώματος των φοιτώντων σε αυτά δεν υπολείπεται της πνευματικής τους ανάπτυξης.
- Εκφράστηκαν άπειρα συγχαρητήρια και προς τους φιλάθλους, τους διευθυντές των σχολείων και την Ελλανόδικο Επιτροπή, που, με την προεδρία του ενθουσιώδους Νομάρχη, φρόντισε για την εκτέλεση του προγράμματος με ακρίβεια και τάξη.
Μετά από μικρή προσφώνηση του Νομάρχη έγινε η απονομή των επάθλων.
Νικήτρια ομάδα αναδείχθηκε η ομάδα του Γυμνασίου.»
ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ, 14-7-1927
***
ΥΣΤΕΡΟΓΡΑΦΟ
Όσοι μένουμε στην Αλεξανδρούπολη ας φέρουμε τη μνήμη μας στους πρώτους εκείνους κατοίκους, που μέσα σε εθνική ανάταση, σε ελεύθερη περιοχή, έστηναν την προοπτική για το μέλλον. Αν… «επέστρεφαν», κάποιοι θα έβλεπαν την πρόοδο… ΚΑΙ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ.
- Οι αναφερόμενοι εκπαιδευτικοί ήταν από τους καλύτερους τότε και προσέφεραν σημαντικό έργο στην εκπαίδευση των παιδιών.
Μέσα στα νέα κοινωνικά, οικονομικά και δημογραφικά δεδομένα, οι γονείς εκείνοι, πρόσφυγες, με το υστέρημά τους ήθελαν να μορφώσουν τα παιδιά τους, ώστε αυτά να βελτιώσουν τη ζωή τους και την κοινωνική τους παρουσία.
Νομάρχης Έβρου ήταν ο ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ Ευάγγελος (1892-1959), δικηγόρος, που διετέλεσε νομάρχης από 14-9-1926 έως 26-11-1927.
Στη συνέχεια εξελέγη βουλευτής Ροδόπης με το κόμμα των Φιλελευθέρων το 1936 και εξελέγη πάλι με το ίδιο κόμμα το 1946, με 3.751 ψήφους.
Στις 27-1-1949 μέχρι τις 6-1-1950 διετέλεσε Υπουργός Εμπορικής Ναυτιλίας στις κυβερνήσεις Σοφούλη και Διομήδη.
Στην κυβέρνηση Παπάγου διετέλεσε πάλι Υπουργός Εμπορικής Ναυτιλίας από 23-12-1953 έως 11-4-1954.
Πέθανε στις 26 Φεβρουαρίου 1959 και τάφηκε στην Αλεξανδρούπολη.
Βασίλειος Ναζλής
Υποστράτηγος ΕΛ.ΑΣ ε.α.
